Jaka jest pozycja s\u0142owackiego prezydenta w systemie politycznym?<\/b><\/p>\n
Prezydent jest g\u0142ow\u0105 pa\u0144stwa i g\u0142\u00f3wnodowodz\u0105cym si\u0142 zbrojnych. Konstytucja definiuje jego rol\u0119 jako reprezentanta pa\u0144stwa w stosunkach zewn\u0119trznych i wewn\u0119trznych. Swoimi decyzjami prezydent gwarantuje prawid\u0142owe dzia\u0142anie organ\u00f3w konstytucyjnych.<\/p>\n
Pierwszy prezydent niepodleg\u0142ej S\u0142owacji, Michal Kov\u00e1\u010d, wybrany zosta\u0142 na sw\u00f3j urz\u0105d przez parlament, co mia\u0142o podkre\u015bli\u0107 parlamentarno-gabinetowy system rz\u0105d\u00f3w. Bezpo\u015brednia elekcja g\u0142owy pa\u0144stwa zosta\u0142a wprowadzona w 1999 roku, gdy po zako\u0144czeniu kadencji Kov\u00e1\u010da pat w Radzie Narodowej uniemo\u017cliwia\u0142 wyb\u00f3r jego nast\u0119pcy.<\/p>\n
Chocia\u017c konstytucyjne uprawnienia prezydenta wskazuj\u0105 na raczej ceremonialny charakter sprawowanego urz\u0119du, poprzez swoje decyzje prezydent ma realny wp\u0142yw na kszta\u0142t \u017cycia politycznego. Dla przyk\u0142adu, w ubieg\u0142ym roku Andrej Kiska, kt\u00f3rego g\u0142os wzmocniony by\u0142 fal\u0105 og\u00f3lnokrajowych protest\u00f3w, zdo\u0142a\u0142 wymusi\u0107 na rz\u0105dz\u0105cej partii SMER wymian\u0119 premiera i znacz\u0105co wp\u0142yn\u0105\u0142 na kszta\u0142t nowego gabinetu, wychodz\u0105c poza liter\u0119<\/i> konstytucji.<\/p>\n
Jakie s\u0105 zasady wybor\u00f3w?<\/b><\/p>\n
Kadencja prezydenta trwa 5 lat. Ta sama osoba mo\u017ce zosta\u0107 wybrana na prezydenta najwy\u017cej na dwie kolejne kadencje.<\/p>\n
Na prezydenta zostaje wybrany kandydat, kt\u00f3ry uzyska ponad po\u0142ow\u0119 wa\u017cnych g\u0142os\u00f3w uprawnionych wyborc\u00f3w. Taki przepis, kt\u00f3ry m\u00f3wi nie o wyborcach bior\u0105cych udzia\u0142 w g\u0142osowaniu, a o wszystkich uprawnionych wyborcach, de facto uniemo\u017cliwia rozstrzygni\u0119cie wybor\u00f3w w pierwszej turze. Nawet 70% poparcia przy 70% frekwencji nie wystarcza do zwyci\u0119stwa. W\u00a0 drugiej\u00a0 turze\u00a0 wybor\u00f3w na prezydenta zostaje wybrany kandydat, kt\u00f3ry uzyska najwi\u0119ksz\u0105 liczb\u0119 wa\u017cnych g\u0142os\u00f3w wyborc\u00f3w uczestnicz\u0105cych w wyborach.<\/p>\n
S\u0142owacka ordynacja wyborcza nie przewiduje mo\u017cliwo\u015bci g\u0142osowania korespondencyjnego lub poza granicami kraju. Tym samym S\u0142owacy \u017cyj\u0105cy za granic\u0105, chocia\u017cby w Czechach, by wzi\u0105\u0107 udzia\u0142 w g\u0142osowaniu musz\u0105 w dniu wybor\u00f3w osobi\u015bcie pojawi\u0107 si\u0119 na\u00a0 terenie S\u0142owacji.<\/p>\n
Dlaczego obecny prezydent nie kandyduje na drug\u0105 kadencj\u0119?<\/b><\/p>\n
W 2014 roku Andrej Kiska wygra\u0142 wybory jako kandydat niezale\u017cny przeciw \u00f3wczesnemu premierowi i liderowi rz\u0105dz\u0105cej partii SMER Robertowi Fico. Pomimo zapewnie\u0144, \u017ce stara\u0142 si\u0119 b\u0119dzie wykonywa\u0107 sw\u00f3j urz\u0105d ponad podzia\u0142ami politycznymi, jego pi\u0119cioletnia kadencja znaczona by\u0142a trudn\u0105 kohabitacj\u0105 z obozem rz\u0105dz\u0105cym.<\/p>\n
Jako prezydent Kiska jednoznacznie opowiada\u0142 si\u0119 za prozachodni\u0105 (prounijn\u0105 i pronatowsk\u0105) orientacj\u0105 w polityce zagranicznej oraz wskazywa\u0142 na konieczno\u015b\u0107 g\u0142\u0119bokich reform pa\u0144stwa, zw\u0142aszcza w tych obszarach, kt\u00f3rych wieloletnie zaniedbania prowadzi\u0142y do spo\u0142ecznych frustracji (szkolnictwo, s\u0142u\u017cba zdrowia). Wielu w jego otwarto\u015bci i sposobie bycia widzia\u0142o styl by\u0142ego czeskiego prezydenta V\u00e1clava Havla.<\/p>\n
D\u0142u\u017cni prezydentowi nie pozostawali liderzy SMER-u. Wskazywali na brak kompetencji prezydenta (przed obj\u0119ciem urz\u0119du zajmowa\u0142 si\u0119 prowadzeniem biznesu, nast\u0119pnie organizacji charytatywnej), rzekome powi\u0105zania ze scjentologami, defraudacj\u0119 publicznych pieni\u0119dzy na prywatne loty do rodzinnej miejscowo\u015bci w Tatrach czy niejasne finansowanie kampanii wyborczej.<\/p>\n
W maju ubieg\u0142ego roku Kiska zapowiedzia\u0142, \u017ce nie b\u0119dzie stara\u0142 si\u0119 o reelekcj\u0119. Jako g\u0142\u00f3wny pow\u00f3d poda\u0142 ch\u0119\u0107 po\u015bwi\u0119cenia czasu rodzinie (w 2017 roku po raz czwarty zosta\u0142 ojcem). Dodatkowo, po zab\u00f3jstwie dziennikarza J\u00e1na Kuciaka, S\u0142owacja \u2013 w ocenie Kiski \u2013 sta\u0142a si\u0119 nowym pa\u0144stwem, kt\u00f3re wymaga nowego przyw\u00f3dztwa.<\/p>\n
Nie s\u0105 jasne plany polityczne Kiski na czas po prezydenturze. Jak sam ujawni\u0142 w lutym, liczy si\u0119 z postawieniem mu zarzut\u00f3w za rzekom\u0105 niegospodarno\u015b\u0107 w prowadzeniu firmy KTAG. Jak sam powiedzia\u0142, by\u0142 to element szanta\u017cu ze strony by\u0142ego premiera Ficy, kt\u00f3ry \u017c\u0105da\u0142 od Kiski nominacji do S\u0105du Konstytucyjnego. Cz\u0119\u015b\u0107 polityk\u00f3w obecnej opozycji oczekuje od Kiski stworzenia nowej platformy politycznej jednocz\u0105cej si\u0142y opozycji antysmerowej, na czele kt\u00f3rej mia\u0142by stan\u0105\u0107 przed wyborami do Rady Narodowej w 2020 roku.<\/p>\n
Kogo nominowa\u0142a rz\u0105dz\u0105ca partia SMER?<\/b><\/p>\n
Protesty spo\u0142eczne po zab\u00f3jstwie J\u00e1na Kuciaka os\u0142abi\u0142y rz\u0105dz\u0105c\u0105 parti\u0119 SMER, lecz nie doprowadzi\u0142y utraty przez ni\u0105 statusu najsilniejszej s\u0142owackiej partii politycznej. Po dymisji rz\u0105du Roberta Ficy i obj\u0119ciu funkcji premiera przez Petera Pellegriniego, SMER pozostaje liderem partyjnych sonda\u017cy z poparciem ok. 20% S\u0142owak\u00f3w. W naturalny spos\u00f3b czyni to jego kandydata faworytem wybor\u00f3w prezydenckich.<\/p>\n
SMER d\u0142ugo czeka\u0142 z og\u0142oszeniem swojego reprezentanta w wyborach. Wybory prezydenckie maj\u0105 by\u0107 dla partii nowym otwarciem po serii ubieg\u0142orocznych niepowodze\u0144, st\u0105d waga, jak\u0105 przy\u0142o\u017cono do wewn\u0105trzpartyjnej selekcji. Dodatkowo SMER zdecydowa\u0142 si\u0119 na ryzykown\u0105 gr\u0119 w sprawie S\u0105du Konstytucyjnego i sparali\u017cowa\u0142 w parlamencie procedur\u0119 wyboru nowych s\u0119dzi\u00f3w, czyni\u0105c de facto t\u0119 instytucj\u0119 niezdoln\u0105 do dzia\u0142ania. Partia, wobec zastrze\u017ce\u0144 prezydenta Kiski do zg\u0142oszonych kandydat\u00f3w, postanowi\u0142a przeczeka\u0107 do czasu zmiany warty w Pa\u0142acu Prezydenckim. W\u0142asny prezydent ma da\u0107 gwarancj\u0119 wyboru wskazanych przez SMER kandydat\u00f3w na 12-letni\u0105 kadencj\u0119.<\/p>\n
Pierwotnie do startu w wyborach partia chcia\u0142a nam\u00f3wi\u0107 szefa s\u0142owackiej dyplomacji Miroslava Laj\u010d\u00e1ka. Ten odm\u00f3wi\u0142, motywuj\u0105c to ch\u0119ci\u0105 pozostania na urz\u0119dzie w chwili, gdy S\u0142owacja sprawuje przewodnictwo w OBWE. Szanse ministra spraw zagranicznych os\u0142abi\u0142 te\u017c konflikt z zapleczem parlamentarnym koalicji, gdy ten w obronie negocjowanego przez siebie Paktu ONZ ws. migracji, wskutek protest\u00f3w ze strony nacjonalist\u00f3w, poda\u0142 si\u0119 do \u2013 po czasie wycofanej \u2013 dymisji pod koniec zesz\u0142ego roku.<\/p>\n
Ostatecznie kandydatem SMER-u w wyborach b\u0119dzie wiceprzewodnicz\u0105cy Komisji Europejskiej Maro\u0161 \u0160ef\u010dovi\u010d. Jest zawodowym dyplomat\u0105, kt\u00f3ry niemal ca\u0142e swoje \u017cycie zawodowe sp\u0119dzi\u0142 poza S\u0142owacj\u0105. Po uko\u0144czeniu ku\u017ani radzieckich kadr dyplomatycznych, uniwersytetu MGIMO w Moskwie, podj\u0105\u0142 on prac\u0119 w czechos\u0142owackim MSZ. Jej ukoronowaniem by\u0142a funkcja ambasadora (niepodleg\u0142ej ju\u017c S\u0142owacji) w Izraelu. Nast\u0119pnie zosta\u0142 sta\u0142ym przedstawicielem S\u0142owacji przy Wsp\u00f3lnotach Europejskich w Brukseli i komisarzem kolejnych Komisji Europejskich (nieprzerwanie od 2009 roku). W obecnej kadencji \u0160ef\u010dovi\u010d, jednocze\u015bnie wiceszef KE, odpowiada za uni\u0119 energetyczn\u0105.<\/p>\n
Kandydat SMER-u w kampanii skupia si\u0119 na swym zawodowym dorobku, prezentuj\u0105c si\u0119 jako najlepiej obyty na scenie mi\u0119dzynarodowej ze wszystkich kandydat\u00f3w. Jego pogl\u0105dy s\u0105 jednoznacznie proeuropejskie i proatlantyckie. Sam kandydat zapowiada, \u017ce w przypadku zwyci\u0119stwa, wizyt\u0119 pa\u0144stwow\u0105 w Bratys\u0142awie z\u0142o\u017cy jego dobry znajomy – Arnold Schwarzenegger.\u00a0Dodatkowo \u0160ef\u010dovi\u010d uwiarygadnia si\u0119 jako gwarant kontynuacji szczodrego pakietu socjalnego realizowanego przez parti\u0119 SMER.<\/p>\n
Jacy s\u0105 g\u0142\u00f3wni kandydaci opozycji?<\/b><\/p>\n
Opozycja antysmerowa wyci\u0105gn\u0119\u0142a lekcj\u0119 z wybor\u00f3w w 2014 roku i ju\u017c na starcie skre\u015bli\u0142a z udzia\u0142u w wyborach kandydat\u00f3w jednoznacznie kojarz\u0105cych si\u0119 z poszczeg\u00f3lnymi partiami. Zwyci\u0119\u017cy\u0142o my\u015blenie, \u017ce \u201enowym Kisk\u0105\u201d mo\u017ce by\u0107 tylko kto\u015b \u2013 podobnie jak odchodz\u0105cy prezydent \u2013 niezaanga\u017cowany wcze\u015bniej bezpo\u015brednio w \u017cycie polityczne.<\/p>\n
Najpowa\u017cniejszymi kandydatami do walki o najwy\u017cszy urz\u0105d w pa\u0144stwie, jeszcze na relatywnie wczesnym etapie kampanii, stali si\u0119 naukowiec i przedsi\u0119biorca Robert Mistr\u00edk (kt\u00f3rego wspar\u0142a g\u0142\u00f3wna partia opozycji, liberalna Wolno\u015b\u0107 i Solidarno\u015b\u0107) oraz prawniczka Zuzana \u010caputov\u00e1 (reprezentuj\u0105ca now\u0105, pozaparlamentarn\u0105 parti\u0119 Pozytywna S\u0142owacja). Oboje podkre\u015blali, \u017ce nie mo\u017cna dopu\u015bci\u0107 do powrotu do praktyk, kt\u00f3re opisywa\u0142 przed swoj\u0105 \u015bmierci\u0105 J\u00e1n Kuciak, oboje opowiadali si\u0119 za jasnym prozachodnim kursem S\u0142owacji oraz konieczno\u015bci\u0105 obni\u017cenia temperatury sporu politycznego, kt\u00f3ry dzieli spo\u0142ecze\u0144stwo.<\/p>\n
Druga wa\u017cna lekcja p\u0142yn\u0105ca z dotychczasowych wybor\u00f3w prezydenckich, kt\u00f3r\u0105 musia\u0142a s\u0142owacka opozycja odrobi\u0107 dotyczy\u0142a 2004 roku. W\u00f3wczas do wybor\u00f3w stan\u0105\u0142 by\u0142y premier Vladim\u00edr Me\u010diar i celem si\u0142 demokratycznych by\u0142o niedopuszczenie do jego wyboru. Tyle \u017ce g\u0142os tych si\u0142 zosta\u0142 rozdrobiony pomi\u0119dzy kilku podobnych do siebie kandydat\u00f3w, w efekcie czego II tura by\u0142a wyborem pomi\u0119dzy Me\u010diarem a eks-me\u010diarowcem Ivanem Ga\u0161parovi\u010dem. Udzia\u0142 w II turze (a nast\u0119pnie zwyci\u0119stwo w wyborach) Ga\u0161parovi\u010d zawdzi\u0119cza\u0142 przewadze 0,2 punktu procentowego (mniej ni\u017c 4 tys. g\u0142os\u00f3w), kt\u00f3ra zdecydowa\u0142a, \u017ce to on, a nie \u00f3wczesny szef dyplomacji Eduard Kukan, znalaz\u0142 si\u0119 na drugim miejscu.<\/p>\n
Wobec silnej pozycji SMER-u i wzrastaj\u0105cym tendencjom antyestablishmentowym, s\u0142owacka opozycja chcia\u0142a unikn\u0105\u0107 sytuacji w kt\u00f3rej, podobnie jak 15 lat temu, II tura okaza\u0107 si\u0119 mia\u0142a wyborem mniejszego z\u0142a. St\u0105d na pocz\u0105tku roku Mistr\u00edk i \u010caputov\u00e1 zawarli ustn\u0105 umow\u0119, \u017ce na dwa tygodnie przed pierwsz\u0105 tur\u0105, kandydat z mniejszym poparciem ust\u0105pi na rzecz silniejszego. 26 lutego\u00a0 Robert Mistr\u00edk, kt\u00f3rego kampania straci\u0142a sw\u00f3j pocz\u0105tkowy impet, dotrzyma\u0142 s\u0142owa i wycofa\u0142 si\u0119 z wybor\u00f3w, apeluj\u0105c jednocze\u015bnie o poparcie \u010caputovej. \u010caputov\u0105 oficjalnie wspar\u0142 r\u00f3wnie\u017c prezydent Kiska.<\/p>\n
Kim jest Zuzana \u010caputov\u00e1?<\/b><\/p>\n
Zuzana \u010caputov\u00e1 ma 45 lat, uko\u0144czy\u0142a prawo na Uniwersytecie Kome\u0144skiego w Bratys\u0142awie. Do og\u0142oszenia decyzji o starcie w wyborach, znana by\u0142a jako adwokatka i dzia\u0142aczka trzeciego sektora. Anga\u017cowa\u0142a si\u0119 kampanie na rzecz \u015brodowiska naturalnego, praworz\u0105dno\u015bci i rozwoju lokalnego.<\/p>\n
Og\u0142aszaj\u0105c swoj\u0105 decyzj\u0119 o kandydowaniu, komentatorzy widzieli w niej raczej ch\u0119\u0107 rozpropagowania partii Pozytywna S\u0142owacja, do kt\u00f3rej \u010caputov\u00e1 przyst\u0105pi\u0142a w grudniu 2017 r. W toku kampanii uda\u0142o si\u0119 jej zdoby\u0107 relewantne poparcie, g\u0142\u00f3wnie poprzez swoj\u0105 wiarygodno\u015b\u0107 w temacie praworz\u0105dno\u015bci. W swoim programie podkre\u015bla konieczno\u015b\u0107 przywr\u00f3cenia wiary w pa\u0144stwo prawa, wskazuj\u0105c na potrzeb\u0119 g\u0142\u0119bokich zmian w policji, prokuraturze i s\u0105downictwie. Chce niwelowa\u0107 r\u00f3\u017cnice pomi\u0119dzy miastami a prowincj\u0105. Podkre\u015bla te\u017c problemy senior\u00f3w oraz kwestie \u015brodowiska naturalnego.<\/p>\n
W przeciwie\u0144stwie do \u0160ef\u010dovi\u010da, \u010caputov\u00e1 podkre\u015bla, \u017ce na co dzie\u0144 mieszka na S\u0142owacji i znane s\u0105 jej problemy zwyk\u0142ych ludzi. Na niekorzy\u015b\u0107 kandydatki mo\u017ce zagra\u0107 jej liberalny stosunek do kwestii przerywania ci\u0105\u017cy oraz adopcji dzieci przez pary homoseksualne. Do\u015b\u0107 du\u017ce znaczenie na S\u0142owacji zachowuje elektorat konserwatywny (zw\u0142aszcza na Orawie), kt\u00f3ry \u0142atwo mo\u017cna zdemobilizowa\u0107.<\/p>\n
S\u0142owacja, podobnie jak pozosta\u0142e pa\u0144stwa Grupy Wyszehradzkiej, p\u00f3ki co nie wybra\u0142a jeszcze kobiety na najwy\u017cszy urz\u0105d w pa\u0144stwie. Najbli\u017cej sukcesu by\u0142a w 2009 roku Iveta Radi\u010dov\u00e1, kt\u00f3ra uleg\u0142a w II turze wybor\u00f3w \u00f3wczesnemu prezydentowi Ga\u0161parovi\u010d w stosunku 44:56%.<\/p>\n
\u010caputov\u00e1 \u2013 matka dw\u00f3ch c\u00f3rek \u2013 jest rozwiedziona, \u017cyje w nowym zwi\u0105zku. Z partnerem, potencjalnym pierwszym d\u017centelmenem<\/i>, nie planuj\u0105 zawarcia ma\u0142\u017ce\u0144stwa.<\/p>\n
Kto jeszcze startuje w wyborach?<\/b><\/p>\n
Trzeci\u0105 si\u0142\u0105, kt\u00f3ra liczy na sukces w wyborach s\u0105 kandydaci antyestablishmentowi. W\u015br\u00f3d nich najwi\u0119kszym poparciem cieszy si\u0119 by\u0142y prezes S\u0105du Najwy\u017cszego i minister sprawiedliwo\u015bci \u0160tefan Harabin. To by\u0142y bliski wsp\u00f3\u0142pracownik Vladim\u00edra Me\u010diara, cho\u0107 w polityce obecny od 25 lat, prezentuje siebie jako now\u0105 jako\u015b\u0107 w s\u0142owackiej polityce. Po rezygnacji z wystawienia w\u0142asnego kandydata przez S\u0142owack\u0105 Parti\u0119 Narodow\u0105, przej\u0105\u0142 on narodow\u0105 retoryk\u0119: konieczno\u015b\u0107 zachowania suwerenno\u015bci pa\u0144stwowej, niech\u0119\u0107 do integracji w ramach \u201etwardego\u201d, niemiecko-francuskiego j\u0105dra UE, sceptycyzm wobec utrzymywania sankcji wobec Rosji, daleko id\u0105c\u0105 rezerw\u0119 wobec dzia\u0142a\u0144 ruchu LGBT+. Jest jednocze\u015bnie do\u015b\u0107 wyrazisty i o wiele mniej kontrowersyjny ni\u017c lider Partii Ludowej – Nasza S\u0142owacja Marian Kotleba, oskar\u017cany o tendencje neofaszystowskie. Bezpartyjny Harabin, je\u015bli zdo\u0142a po\u0142\u0105czy\u0107 elektoraty narodowc\u00f3w i kotlebowc\u00f3w mo\u017ce odegra\u0107 w wyborach znacz\u0105c\u0105 rol\u0119.<\/p>\n
Inni kandydaci wykorzystuj\u0105 start w wyborach g\u0142\u00f3wnie do promocji w\u0142asnej osoby lub przypomnienia, \u017ce w s\u0142owackiej polityce jeszcze co\u015b znacz\u0105. To ostatnie dotyczy g\u0142\u00f3wnie dzia\u0142acza katolickiego, by\u0142ego pos\u0142a Franti\u0161ka Miklo\u0161ki, dla kt\u00f3rego b\u0119dzie to ju\u017c trzeci start w wyborach.<\/p>\n
Wbrew zapowiedziom, przy okazji wybor\u00f3w nie dojdzie wewn\u0105trzw\u0119gierskiego pojedynku pomi\u0119dzy przedstawicielami partii Most-Hid (partia wystawi\u0142a swojego lidera Bel\u0119 Bugara) i Partii Wsp\u00f3lnoty W\u0119gierskiej. Lider tej ostatniej, J\u00f3zsef Menyh\u00e1rt, dla konsolidacji si\u0142 opozycji, wycofa\u0142 si\u0119 w wybor\u00f3w na tyle wcze\u015bnie, \u017ce zd\u0105\u017cy\u0142 jeszcze przekaza\u0107 swoje poparcie Mistr\u00edkowi.<\/p>\n
Komu wr\u00f3\u017c\u0105 zwyci\u0119stwo sonda\u017ce?<\/b><\/p>\n
Na dwa tygodnie przed wyborami ordynacja wyborcza zakazuje publikacji sonda\u017cy. Ostatnie dost\u0119pne badania pochodz\u0105 z prze\u0142omu lutego i marca.<\/p>\n
Robert Mistr\u00edk wycofa\u0142 si\u0119 w wybor\u00f3w przy stanie (dane Agencji AKO z 25 lutego): \u010caputov\u00e1 27,5%, \u0160ef\u010dovi\u010d 17,1%, Mistr\u00edk 16,8%, Harabin 11,7%. Spadkowa tendencja kandydata SMER-u (pierwszy sonda\u017c z jego udzia\u0142em dawa\u0142 mu 30,3%), mog\u0142a dawa\u0107 nadziej\u0119 na II tur\u0119 pomi\u0119dzy dwojgiem kandydat\u00f3w opozycji.<\/p>\n
W ostatnich dniach przed moratorium Agencja AKO opublikowa\u0142a dodatkowy sonda\u017c uwzgl\u0119dniaj\u0105cy decyzj\u0119 Mistr\u00edka. W nim \u010caputov\u00e1 mo\u017ce liczy\u0107 na 52,9%, dystansuj\u0105c tym samym \u0160ef\u010dovi\u010da\u00a0 (16,7%) i Harabina (11,4%).<\/p>\n
Potencjaln\u0105 II tur\u0119, zaplanowan\u0105 na 30 marca, kandydatka opozycji zako\u0144czy\u0107 mo\u017ce zwyci\u0119stwem 64:36% na kandydatem SMER-u i 72:28% nad Harabinem.<\/p>\n
<\/p>\n
Pawe\u0142 Sobik<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Jaka jest pozycja s\u0142owackiego prezydenta w systemie politycznym? Prezydent jest g\u0142ow\u0105 pa\u0144stwa i g\u0142\u00f3wnodowodz\u0105cym si\u0142 zbrojnych. Konstytucja definiuje jego rol\u0119 jako reprezentanta pa\u0144stwa w stosunkach zewn\u0119trznych i wewn\u0119trznych. Swoimi decyzjami prezydent gwarantuje prawid\u0142owe dzia\u0142anie organ\u00f3w konstytucyjnych. Pierwszy prezydent niepodleg\u0142ej S\u0142owacji, Michal Kov\u00e1\u010d, wybrany zosta\u0142 na sw\u00f3j urz\u0105d przez parlament, co mia\u0142o podkre\u015bli\u0107 parlamentarno-gabinetowy system rz\u0105d\u00f3w. …<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":1039,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_exactmetrics_skip_tracking":false,"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[8],"class_list":["post-1038","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-blog","tag-slowacja"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/pobliza.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1038","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/pobliza.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/pobliza.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pobliza.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pobliza.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1038"}],"version-history":[{"count":9,"href":"https:\/\/pobliza.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1038\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1048,"href":"https:\/\/pobliza.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1038\/revisions\/1048"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pobliza.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1039"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/pobliza.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1038"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/pobliza.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1038"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/pobliza.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1038"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}